Бөө мөргөл
Монгол Бөөгийн галын тахилга
Монгол Бөөгийн Галын Тахилга
Монголын уламжлалт шашны ёслол
Монголын эртний бөө мөргөлийн уламжлал, байгаль дэлхийтэйгээ холбогдох ёс заншлыг мэдрүүлэх онцгой ёслолын хөтөлбөр
Зочин угтах ариусгах ёслол
Ёслолын тайлбар
Ариун гал асаах ёслол
Бөө мөргөлийн хэнгэрэгийн зан үйл
Өргөл барих ёслол
Ерөөл айлдвар, хаалтын ёслол
Монгол Бөө Мөргөл гэж юу вэ
Монгол бөө мөргөл нь хүн байгаль дэлхий, тэнгэр огторгуй, өвөг дээдсийн сүнстэй нягт холбоотой оршин байдаг хэмээх үзэл дээр суурилсан, олон мянган жилийн түүхтэй уламжлалт итгэл үнэмшил юм. Энэхүү үзэл санааны төвд “Мөнх Хөх Тэнгэр” орших бөгөөд түүнийг орчлон ертөнцийн дээд хүч, амьдралын эх сурвалж хэмээн хүндэтгэн шүтдэг. Бөө мөргөл нь зөвхөн шашин төдий бус, харин байгальтайгаа зохицон амьдрах ухаан, ёс заншил, соёлын өвийг багтаасан амьдралын цогц хэв маяг юм. Монголчууд уул ус, газар шороо, гал ус, салхи тэнгэрийг амьд бөгөөд сүнстэй гэж үзэн хүндэтгэж, тэдгээртэй тэнцвэртэй оршихыг эрхэмлэдэг. Энэ уламжлалд бөө (эрэгтэй) болон удган (эмэгтэй) нар онцгой үүрэгтэй. Тэд хүн төрөлхтөн болон сүнсний ертөнцийн хооронд зуучлан, зан үйл үйлдэх, ариусгах ёслол хийх, өвчин эмгэгийг анагаах, зөн совингоор зөвлөгөө өгөх зэрэг үүргийг гүйцэтгэдэг. Бөө нар хэнгэрэг, дуу авиа, бүжиг хөдөлгөөнөөр дамжуулан онгодын байдалд орж, дээд болон доод ертөнцтэй холбогддог хэмээн үздэг. Мөн бөө мөргөлд гал тахих, өргөл өргөх, ариусгах ёслол үйлдэх, газар усны эзэддээ хүндэтгэл үзүүлэх зэрэг олон төрлийн зан үйл багтдаг. Эдгээр ёслол нь хүний амьдралд аз жаргал, амар амгалан, эрүүл мэндийг бэлгэдэхийн зэрэгцээ байгаль дэлхийтэйгээ зохицон орших тэнцвэрийг хадгалах утга агуулгатай байдаг.